หน่วยที่  2     การสร้างโปรแกรมเบื้องต้น

                                                      

สาระสำคัญ                

                การสร้างโปรเจคขึ้นมาใช้งานนั้นโปรเจคหนึ่งๆอาจจะประกอบด้วยฟอร์ม (Form) หลายๆ ฟอร์ม เพื่อให้ฟอร์ม ทำหน้าที่แตกต่างกันไปจำเป็นต้องกำหนดคุณสมบัติให้กับฟอร์ม  นั้นๆ   บน ฟอร์มยังต้องมีเครื่องมือควบคุมต่างๆเพื่อให้โปรแกรมที่สร้างมีความสมบูรณ์ยิ่งขึ้น  เช่น   Label    Command Button  และ Picture Box  ฯลฯ   การเขียนโปรแกรมควบคุมบนเครื่องมือที่สร้าง  การทดสอบโปรแกรม  การบันทึกโปรแกรม  และการสร้างไฟล์  .EXE

 

หัวข้อเรื่อง

1.       การสร้างโปรเจค ขึ้นมา ใหม่

2.       การกำหนดคุณสมบัติของฟอร์ม  (Form  Properties)

             3.    การใช้เครื่องมือ  Label Control,  Text  Box  Control,  Command  Button

                     และ Picture Box  Control

                4.    การเขียนโปรแกรมควบคุม

 5.   การทดสอบโปรแกรม

 6.    การบันทึกโปรแกรม

7.        การสร้างไฟล์  .EXE

 

 จุดประสงค์การเรียน

                   เมื่อศึกษาจบหน่วยที่ 1  นักศึกษาสามารถ

1. สร้างโปรเจค ขึ้นมา ใหม่ได้

                2. กำหนดคุณสมบัติ (Properties) ให้กับฟอร์มได้

3. เลือกใช้ เครื่องมือในการสร้างโปรแกรม ได้อย่างถูกต้อง

                4. เขียนโปรแกรมควบคุมเครื่องมือต่างๆได้ถูกต้อง

                5. ทดสอบโปรแกรมได้

              6. บันทึกโปรแกรมได้อย่างถูกต้อง

              7. การสร้างไฟล์  .EXE  ได้อย่างถูกต้อง

เนื้อหาสระ

                  การสร้างโปรแกรมเบื้องต้น

 

2.1   การสร้างโปรเจคขึ้นมา ใหม่

         หลังจากเรียกโปรแกรม Visual Basic มาใช้งานแล้ว เราสามารถสร้างโปรเจคขึ้นมาใหม่ พร้อมๆกันได้หลายๆโปรเจค   เช่น โปรเจคแรกอาจสร้างเป็น เมนู เพื่อเรียกใช้งานโปรเจที่ 2 ที่สร้างเป็นโปรเจคควบคุมหลอดไฟฟ้า  หรือเรียกใช้โปรเจคที่ 3 ที่สร้างเป็นโปรเจคควบคุมมอเตอร์กระแสตรง เป็นต้น   โปรเจคที่สร้างขึ้นมาใหม่สามารถทำได้ด้วยกันหลายวิธีเพื่อ  คือ

วิธีที่ 1  กรณีที่เรียกใช้  Menu Bar 

1)      คลิกเมนู  File

2)      เลือกคำสั่ง  New Project

3)      จะปรากฏไดอะล็อกบ็อกซ์  Save Changes to the following files?   ขึ้นมา

3.1)    คลิก  OK กรณีทับโปรเจคเดิมที่เปิดใช้ก่อนหน้านี้

3.2)    คลิก  NO  หากไม่ต้องการทับ

4)      เลือกรูปแบบโปรเจคที่ต้องการในไดอะล็อกบ็อกซ์  New Project (เช่น  StandardEXE)

5)      คลิกปุ่ม  OK

         

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                         รูปที่ 2.1  แสดงสร้างโปรเจคใหม่ด้วย  Menu  Bar

 

         วิธีที่ 2      กดปุ่ม   Ctrl+ N  

         วิธีที่ 3     คลิกปุ่ม  Add Standard  Exe  Project               บน   Tool Bar

  

 

 

 

 

 

 

                         รูปที่ 2.1  แสดงสร้างโปรเจคใหม่ด้วยเครื่องมือบน  Tool  Bar

 

                โปรแกรม Visual Basic สามารถสร้างโปรเจคงานได้พร้อมๆกันหลายโปรเจค และเมื่อต้องการจะลบโปรเจคที่ไม่ต้องการออกไปสามารถทำได้โดย

1)      คลิกเมาส์ขวาเลือกโปรเจคที่ต้องการลบในหน้าต่างโปรเจคบล็อก

2)      เลือกคำสั่ง  Remove  Project

3)      คลิก  No  กรณีไม่ต้องการบันทึกไว้

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


รูปที่ 2.2  แสดงการลบโปรเจคที่ไม่ต้องการ

2.2    การกำหนดคุณสมบัติของฟอร์ม

เมื่อเปิดโปรเจค  ขึ้นมาใหม่  แล้วจะปรากฏฟอร์มขึ้นมาใช้งาน  จากนั้นตั้งชื่อโปรเจค ใน  Project   Explorer   Windows   แล้วตั้งชื่อในหน้าต่างคุณสมบัติ   (Properties Explorer)  หากต้องการตั้งค่าในคุณสมบัติของฟอร์ม   ทำได้โดยชี้เมาส์ไปที่พื้นสีเทาของฟอร์มก่อนแล้วทำตามลำดับข้อดังนี้

1)      คลิกเมาส์ปุ่มขวามือลงบนฟอร์ม จะแสดง Pop up Menu

2)      เลือกคำสั่ง Properties

3)      ตั้งชื่อ ฟอร์ม

4)      ตั้งชื่อคำอธิบายที่อยู่บนฟอร์ม  ในช่อง  Caption

5)      เปลี่ยนไอคอนเป็นรูปอื่นตามต้องการ โดยคลิกปุ่ม  … ต่อจากนั้นเข้าไปที่  Folder Programs      File\ Microsoft Visual Studio 6.0\Common\Graphis\Icon\Computer  ต่อจากนั้นเลือกไอคอน ที่ต้องการ( นามสกุลจะเป็น  .ICO)  ตามด้วยคลิก  Open

6)      กำหนดคุณสมบัติอื่นๆ ตามต้องการ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


รูปที่ 2.3  แสดงการกำหนดคุณสมบัติของฟอร์ม

 

 

 

2.3    การใช้  Label Control

การกำหนด Label Control   คือการกำหนดข้อความที่จะใช้แสดงบนฟอร์ม  อาจใช้เป็นป้ายบอกชื่อแผ่นงาน  หรือป้ายบอกปุ่มเครื่องมือในงานควบคุมต่างๆ  มีวิธีการดังนี้

     1) คลิกปุ่ม  Label   ที่   Tool Box

     2) เลื่อนเมาส์นำมาวาดบนฟอร์ม  ย่อ  ขยาย  เคลื่อนย้ายจัดวางให้สวยงาม

     3) กำหนดคุณสมบัติในหน้าต่างคุณสมบัติ  เช่น

3.1    ชื่อในช่อง  Name

                  3.2  กำหนดข้อความบนแสดงบน  Label   ในช่อง   Caption

                  3.3  กำหนดรูปแบบตัวอักษร   ในช่อง    Font

                  3.4  กำหนดสีพื้นของปุ่มในช่อง    Forecolor

                  3.5  กำหนดขนาดกรอบให้พอดีกับข้อความด้วยช่อง  Autosize  เป็น   True

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


รูปที่ 2.3  แสดงการใช้ Label  Control

 

 

 

ตัวอย่างที่ 2.1  การสร้างป้ายแสดงข้อความ “เมนูรายการ” โดยใช้  Label Control   ให้ปรากฏดังรูปที่ 2.4

  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่ 2.4  แสดงป้ายข้อความ  “เมนูรายการ” 

 

  วิธีสร้าง

1)      คลิกเลือก Label Control ใน  Tool  Box

2)      วาดลงบนฟอร์มโดย แดร็กเมาส์ค้างลากทะแยงมุมลงข้างล่าง

3)      คลิกช่อง  Name กำหนดคุณสมบัติ  ให้เป็น Mmenu

4)      คลิกช่อง  Caption กำหนดคุณสมบัติ  ให้เป็น  เมนูรายการ

5)      คลิกช่อง  Autosize  กำหนดคุณสมบัติ  ให้เป็น  True

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่ 2.5  แสดงการสร้างป้ายข้อความ  “เมนูรายการ”  ด้วย Label Control

6)      คลิกช่อง  Font   กำหนดคุณสมบัติ  ให้เป็น Angsana ขนาด 20  ทำได้โดย

6.1) คลิกปุ่ม          จะปรากฏดังรูปที่  2.5 

6.2) คลิกเลือกรูปแบบตัวอักษรเป็น  Angsana New

6.3) ช่อง Size คลิกเลือกขนาดตัวอักษรเป็น  22

6.4) คลิก  OK

                   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่ 2.6  แสดงการเลือกรูปแบบและขนาดของตัวอักษร

 

7) คลิกช่อง  Forecolor   กำหนดคุณสมบัติ  ให้เป็น สีน้ำเงิน ทำได้ดังนี้

7.1)    คลิกเลือก            ในช่องขวามือของ  ForeColor

7.2)    คลิกเลือกแถบ  Palette                                                           

7.3)    คลิกเลือกสีที่ต้องการ

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่ 2.7  แสดงการเลือกสีให้กับตัวอักษร

 

2.4    การใช้  Text  Box  Control

     Text Box เป็นกรอบให้ผู้ใช้ป้อนข้อมูลเข้าไป  หรือระบุให้แสดงข้อมูลที่เกิดจากการใช้คำสั่งในการเขียนโปรแกรมสำหรับวิธีการใช้ Text Box  มีดังนี้

         1)  คลิกปุ่ม   Text Box    ของ Tools Box

         2)  เลื่อนเมาส์มาวางบนฟอร์ม    ย่อ  ขยาย  จัดให้ได้สวยงาม

         3)  กำหนดชื่อของ Text Box  ในช่อง Properties  Name  เพื่อสะดวกในการอ้างอิงชื่อ

               กรณี การใช้คำสั่ง  เช่นตั้งเป็น  Txtname

         4)  กำหนดรูปแบบตัวอักษร   สี

          5)  กำหนดสีพื้น   กรอบ  และอื่นๆ

 

  ตัวอย่างที่ 2.2  การสร้างกล่องเพื่อรับการป้อนรหัสผ่านจากเจ้าของห้องพัก  โดยใช้  Text Box

       วิธีสร้าง

       1)  คลิกปุ่ม   Text Box    ของ Tools Box

      2)  เลื่อนเมาส์มาวางบนฟอร์ม    ย่อ  ขยาย  จัดให้ได้สวยงาม

      3)  กำหนดคุณสมบัติ ดังนี้

3.1)    ช่อง  Name  เป็น  Txtpassword

3.2)    ช่อง  PasswordChr   เป็น  *

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่ 2.8  แสดงการเครื่องมือ Text Box

 

2.5    การใช้  Command  Button

Command Button  เป็นการกำหนดปุ่มขึ้นมา เมื่อเวลาคลิกแล้วต้องการให้เกิดอะไรขึ้น จะต้องเขียนโปรแกรมควบคุมการทำงานเข้าไปด้วย  การกำหนดทำได้ดังนี้

   1)   คลิกปุ่ม  Command  Button   ใน  Tool Box

   2)   เลื่อนเมาส์มาวางบนฟอร์ม   ย่อ   ขยาย  จัดให้ได้สวยงาม

3)      กำหนดคุณสมบัติในหน้าต่างคุณสมบัติ  เช่น

3.1  ชื่อในช่อง   Name

3.2  ขนาดตัวอักษร   สีของตัวอักษร

                   3.3   สีพื้นของกรอบ  และอื่นๆ

4)      หากต้องการเขียนโปรแกรมควบคุม  ให้ดับเบิลคลิกบนปุ่ม Command Button ที่วาง

       บนฟอร์มนี้  จะปรากฏหน้าต่างแสดงขึ้นมาเพื่อพิมพ์คำสั่งเข้าไป

 

ตัวอย่างที่ 2.2  การสร้างปุ่มในฟอร์ม บนปุ่มให้มีข้อความว่า  “เปิดไฟ”

วิธีสร้าง

    1)   คลิกปุ่ม  Command  Button   ใน  Tool Box

   2)   เลื่อนเมาส์มาวางบนฟอร์ม   ย่อ   ขยาย  จัดให้ได้สวยงาม

   3)   กำหนดคุณสมบัติ ให้กับปุ่มดังนี้

          3.1) ช่อง  Name  ให้เป็น  CmdOn

        3.2)  Caption   ให้เป็น  “เปิดไฟ”

                 3.3)  ช่อง  Font  ให้เลือก  Angsana New

    

 

      

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่  2.9  แสดงการสร้างปุ่ม “เปิดไฟ” ด้วยเครื่องมือ Command Button

 

2.6  การใช้   Picture Box  Control

       เป็นการนำเอารูปภาพ หรือข้อความที่เรากำหนดไว้มาแสดงใน  Picture Box 

มีวิธีการทำได้ดังนี้

      1)  คลิกปุ่ม  Picture  Box   ใน Tool Box 

2)      เลื่อนเมาส์มาวางบนฟอร์ม ปรับ ย่อ  ขยาย  ให้สวยงาม

3)      กำหนดคุณสมบัติ ในหน้าต่างคุณสมบัติ   เช่น ตั้งชื่อในช่อง PictureName

4)      นำรูปภาพมาไว้บน     Picture  Box  โดยคลิกปุ่ม       ในช่อง Properties Picture   จากนั้น ดับเบิลคลิกที่รูปภาพที่ต้องการ  หากไม่ต้องการนำรูปภาพเข้ามา  แต่ต้องการเขียนโปรแกรมไว้ในปุ่ม Command  Button เมื่อมีการคลิกปุ่มก็ให้ปรากฏรูปภาพขึ้นมา

 


    

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่  2.10  แสดงการนำ  Picture Box มาใช้แสดงรูปภาพ

 

2.7  การเขียนโปรแกรมควบคุม

       เมื่อกำหนด ออบเจกซ์  2  ออบเจกซ์  ชื่อ  UbName  และ  UbPicture (ที่สร้างจาก Command Button) บนฟอร์มแล้ว เราสามารถเขียนโปรแกรมสร้างความสัมพันธ์ระหว่าง ออบเจกซ์ต่างๆบนฟอร์มได้ตามต้องการ

 

 

  ตัวอย่าง 2.3   การสร้างโปรเจคควบคุมการทำงานของปุ่ม  “ข้อความ” นั้นคือเมื่อคลิก   “ข้อความ”

                        ให้ปรากฏข้อความ  “สวัสดี”  ที่ Text Box 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่ 2.11 แสดงการสร้างโปรเจคควบคุมปุ่ม “ข้อความ”

 

วิธีสร้าง     แบ่งวิธีการสร้างออกเป็น 2 ส่วนคือ

    ส่วนที่ 1   เป็นการสร้างออบเจกซ์  เช่น ปุ่ม “ข้อความ”  และ TextBox เพื่อใช้แสดง “สวัสดี” ดังนี้

                    1) คลิก Command Button  ใน Tool Box  เพื่อสร้างปุ่ม “ข้อความ”

2) เลื่อนเมาส์มาวางบนฟอร์ม ปรับ ย่อ  ขยาย  ให้สวยงาม

                3) กำหนดคุณสมบัติ

                        3.1) ช่อง  Name  เป็น  UbName

3.3)    ช่อง  Caption  เป็น  “ข้อความ”

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


รูปที่ 2.12  แสดงการสร้างออบเจ็กซ์ปุ่ม “ข้อความ”

 

            4)   คลิก Text Box  ใน Tool Box  เพื่อให้แสดงข้อความ “สวัสดี”

5)      เลื่อนเมาส์มาวางบนฟอร์ม ปรับ ย่อ  ขยาย  ให้สวยงาม

6)      กำหนดคุณสมบัติช่อง  Name  เป็น  TxtName

                  

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่ 2.13  แสดงการสร้างออบเจกซ์  TextBox

 

 ส่วนที่ 2   เป็นการเขียนโปรแกรมควบคุมปุ่ม “ข้อความ”

1)      ดับเบิลคลิกที่ปุ่ม “ข้อความ”

2)      จะปรากฏหน้าต่างแสดงชุดคำสั่ง

3)      พิมพ์ดังนี้        Txtname.text  = “สวัสดี”

4)      คลิกกากบาทเพื่อปิดหน้าต่างโปรแกรม

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


รูปที่  2.14  แสดงการเขียนโปรแกรมควบคุมปุ่ม “ข้อความ”

 

2.8    การทดสอบโปรแกรม

เมื่อพิมพ์คำสั่งโปรแกรมควบคุม ออบเจกซ์ ต่างๆเรียบร้อยแล้ว สามารถทดสอบการทำงานของโปรแกรมได้ดังนี้

     1)  คลิก  Start                   ในเมนู  หรือกด    F5

     2)  คลิกปุ่ม “ข้อความ” 

3) จะปรากฏข้อความ  “สวัสดี”  ใน Text Box

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


                รูปที่  2.15  แสดงการทดสอบโปรแกรม

 

2.9    การบันทึกโปรแกรม

หลังจากทดสอบโปรแกรมเป็นที่เรียบร้อยแล้ว   ควรบันทึกโปรแกรมเก็บไว้ ทำได้ดังนี้

1)      คลิกเมนู  File

2)      คลิกเลือกคำสั่ง  Save Project  As..

3)      จะปรากฏไดอะล็อกบ็อกซ์ขึ้นมาให้เลือกโพรเดอร์ (Folder)  ที่จะจัดเก็บข้อมูล

4)      พิมพ์ชื่อ Project  ที่ต้องการจัดเก็บ  แล้วคลิกปุ่ม   Save

5)      คลิกเมนู  File

6)      คลิกเลือกคำสั่ง   Save  <ชื่อฟอร์ม>  As..

7)      จะปรากฏไดอะล็อกบ็อกซ์ขึ้นมา

8)      พิมพ์ชื่อฟอร์มที่ต้องการจัดเก็บ  แล้วคลิกปุ่ม   Save

 

   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่ 2.16  แสดงการบันทึกโปรแกรม

 

 

2.10    การสร้างไฟล์  .EXE

   ไฟล์  .EXE  เป็นไฟล์ที่สามารถนำไปปฏิบัติการบนเครื่องคอมพิวเตอร์เครื่องใดๆก็ได้ และเป็นไฟล์ที่มีขนาดเล็ก  ทั้งนี้เพราะไม่รวมโปรแกรมต้นกำเนิด (Soure Code)  อีกทั้งเป็นการป้องกันการคัดลอกโปรแกรมไปดัดแปลงผิดจากต้นฉบับเดิม  ดังนั้นหลังจากที่พัฒนาสร้างโปรเจคงานเสร็จ ปรับแต่งและทดสอบโปรแกรมจนเป็นที่พอใจแล้ว ก่อนส่งมอบโปรแกรม หรือแจกจ่ายเพื่อทดสอบ และเผยแพร่โปรแกรม จึงควรสร้างเป็นไฟล์  .EXE เสียก่อน    การสร้างไฟล์  .EXE  สามารถสร้างได้ดังนี้

1)      คลิกเมนู  File

2)      เลือกคำสั่ง  Make <ชื่อไฟล์> .EXE ..

3)      จะปรากฏไดอะล็อกบ็อกขึ้นมา  ให้เลือกโพรเดอร์ ที่ต้องการบันทึก

4)      พิมพ์ชื่อที่ต้องการ

5)      คลิกปุ่ม  OK

6)      เปิด  Windows  Exploler

7)      ดับเบิลคลิกเปิดไฟล์ ที่บันทึกไว้เป็น  .EXE  เพื่อทดสอบดู               

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


รูปที่ 2.17  แสดงการสร้างไฟล์  .EXE

 

 

 

กิจกรรมท้ายบทเรียนที่ 2       

 

ตอนที่ 1  จงตอบคำถาม หรือให้เหตุผลของคำถามต่อไปนี้

1.     การเปิดโปรเจคใหม่ทำได้กี่วิธีอะไรบ้าง

2.  สิ่งที่ควรกำหนดค่าในหน้าต่างคุณสมบัติ ของฟอร์ม คืออะไรบ้าง

3.  จงบอกหน้าที่ และค่าในหน้าต่างคุณสมบัติ ที่ควรกำหนด ของเครื่องมือต่อไปนี้

3.1  Label Control    

3.2. Text  Box  Control 

      3.3. Picture Box  Control

      3.4. Command Button   

 4.  การเขียนโปรแกรมควบคุม Command Button ทำได้อย่างไร 

 5.  การบันทึกโปรแกรมควรบันทึกอะไรบ้างในโปรเจคหนึ่งๆ

 6.  เพราะเหตุใดจึงต้องทดสอบโปรแกรมที่สร้างขึ้นใหม่ๆ

7.  จงบอกวิธีแปลงไฟล์เป็น  .EXE

                      

ตอนที่ 2   ฝึกปฏิบัติการสร้างโปรเจคงานพร้อมทั้งเขียนโปรแกรมควบคุมออบเจ็กซ์ ดังรูป 2.18 โดยมี

                เงื่อนไขต่อไปนี้

             1. คลิกปุ่ม “เปิด” ให้แสดงข้อความ  “ยินดีต้อนรับ” ที่ Label Control

             2. คลิกปุ่ม “เปิดภาพ” ให้แสดงภาพที่ Picture Box

   

 

 

 

 

 

 

 

 

รูปที่ 2.18  แสดงการแผงควบคุมออบเจ็กซ